Profiel Socrates-leerstoel Rijksuniversiteit Groningen

Prof. dr. Anne Ruth Mackor

Bijzondere leeropdracht: 'Professionele Ethiek, vanuit humanistisch perspectief'.

Email: Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft JavaScript nodig om het te kunnen zien.

Anne Ruth Mackor (1960) studeerde rechten in Leiden en wijsbegeerte in Leiden en in Groningen. Zij promoveerde in 1997 aan de Faculteit der Rechtsgeleerdheid van de Rijksuniversiteit Groningen op het proefschrift Meaningful and rule-guided behaviour: a naturalistic approach. Sinds mei 2004 is zij vanwege de stichting Socrates bijzonder hoogleraar professionele ethiek vanuit humanistisch perspectief bij de Faculteit Godgeleerdheid en Godsdienstwetenschap en de Faculteit Wijsbegeerte van de Rijksuniversiteit Groningen. Zij is als gewoon hoogleraar professie ethiek, in het bijzonder van de juridische professies, verbonden aan de Faculteit der Rechtsgeleerdheid van de Rijksuniversiteit Groningen. Zij is verder onder meer lid van de bestuursadviescommissie geestelijke verzorging van het Humanistisch Verbond en van de regionale toetsingscommissie euthanasie regio Groningen, Friesland, Drenthe.

Het onderzoek van Anne Ruth Mackor bestrijkt de professionele ethiek (in het bijzonder de rol van standaarden bij professioneel handelen), de rechtsfilosofie (in het bijzonder het vraagstuk van de toerekeningsvatbaarheid) en de wetenschapsfilosofie (in het bijzonder de aard van de rechtswetenschap).

Uitspraken van Anne Ruth Mackor:

‘Zelf denken en samen leven' is het motto van het Humanistisch Verbond. Het is ook van toepassing op deze bijzondere leerstoel. ‘Zelf denken' staat voor twee uitgangspunten. Het ene luidt dat mensen noch voor hun feilbare kennis van de werkelijkheid, noch voor hun opvattingen over goed en kwaad een beroep hoeven te doen op openbaring door een hogere macht. (Mackor, 2003) Het andere uitgangspunt is dat mensen vrij zijn in de kantiaanse zin van het woord en daarom verantwoording kunnen afleggen. (Mackor, 2008a)

‘Samen leven' staat voor drie uitgangspunten. Het betekent ten eerste dat mensen, vanwege het feit dat er geen onfeilbare kennis of absolute moraal bestaat, vrij moeten zijn in hun denken en doen en dat hun vrijheid alleen wordt begrensd door de vrijheid van anderen (Mills schadebeginsel). ‘Samen leven' betekent ook dat mensen verantwoording moeten afleggen, wanneer hun handelen dat van anderen raakt. Vrijheid (in de zin van Kant én Mill) vormt daarom de kern van het humanisme. Humanisme houdt niet alleen de opdracht in om vrijheid te respecteren, maar ook om deze, waar nodig, te helpen realiseren, te bevorderen of te herstellen. Dit impliceert dat opvoeding, onderwijs en hulpverlening bij uitstek terreinen zijn waar humanisme een belangrijke rol kan spelen. ‘Samen leven' betekent ten derde: oog hebben voor de kwetsbaarheid en afhankelijkheid van andere levende wezens, waaronder dieren. Naast vrijheid is zorg voor anderen, niet alleen als deze op bevordering van vrijheid is gericht, een fundamentele humanistische waarde. De spanning tussen vrijheid en zorg en de vraag, hoe beide gediend kunnen worden, vormt een belangrijk humanistisch thema.

Bij deze bijzondere leerstoel staat de vraag centraal, hoe de standaardisering en rationalisering van professies zich verhoudt tot de idealen van ‘zelf denken' en ‘samen leven'. Meer in het bijzonder gaat het om de vraag, onder welke voorwaarden standaarden een positieve bijdrage kunnen leveren aan de vrijheid van én de zorg voor mensen en in welke omstandigheden zij daar veeleer een bedreiging voor vormen. (Zie vooral Mackor 2006, 2007a, 2007b, 2008b, 2009a, 2009b).

Enkele recente publicaties

- A.R. Mackor, ‘Standardization of spiritual care in health care facilities in the Netherlands: blessing or curse?', in Ethics and Social Welfare, Vol 3, no 2, juli 2009b, p. 215-228.

- A.R. Mackor, ‘Richtlijn en autonomie', in Jos Kole en Doret de Ruyter (red.) Code en karakter, Amsterdam, SWP, 2009a, p. 46-58.

- A.R. Mackor, 'Prestatienormen. Over prestatiemeting (in opdracht) van de overheid', in: P.C. Westerman & A.R. Mackor (red.), Vormen van (de)regulering, Boom Juridische Uitgevers, Den Haag, 2008b, p. 73-92.

- A.R. Mackor, 'Wat hebben neurowetenschappen over verantwoordelijkheid te zeggen?', in: Johan A. den Boer, Gerrit Glas en Antoine Mooij (red.), Kernproblemen van de psychiatrie, Boom, Amsterdam, 2008a, p. 299-327.

- A.R. Mackor, ‘Tegen de methode', NJB 2007/24, p. 1462-1465.

- Corine de Ruiter, Anne Ruth Mackor en Rob van den Bosch, ‘Rechter dwaalt door dubieuze rapportages over Marjan van der E.', Volkskrant, 11 december 2007.

- A.R. Mackor (2007b), ‘Standaardisering van geestelijke verzorging', in: TGV , jrg. 10, 44, p. 21-37.

- A.R. Mackor (2007a), ‘Standaardisering en ambtelijke binding. Lopen de idealen van geestelijk verzorgers gevaar?', in: Jos Kole en Doret de Ruyter (red.), Werkzame idealen. Ethische reflecties op professionaliteit, Assen, Van Gorcum, p. 89-103.

- A.R. Mackor (2007), ‘De legitimatie van (de combinatie van) levenslange gevangenisstraf en tbs', in: Ronald Janse, Sanne Taekema & Ton Hol (red.), Rechtsfilosofische Annotaties, Nijmegen, Ars Aequi Libri, p. 98-103.

- A.R. Mackor (2006), Te meten, of niet te meten: dat is de vraag (oratie Rijksuniversiteit Groningen), Amsterdam, SWP.

- A.R. Mackor (2005), ‘Erklären, verstehen and simulation: reconsidering the role of empathy in the social sciences', in: R. Festa, A. Aliseda & J. Peijnenburg (red.), Cognitive Structures in Scientific Inquiry, Poznan Studies in the Philosophy of the Sciences and the Humanities, Amsterdam / New York, Rodopi, p. 237-262.

- A.R. Mackor (2005), ‘TBS en techniek, Over het gebruik van risicotaxatie-instrumenten in Pro Justitia rapporten', in: Tijdschrift voor Humanistiek, nr. 23, jrg. 6, oktober 2005, p. 6-15.

- A.R. Mackor (2005), ‘TBS-verlenging zonder stoornis?', in: NJB 80, 19, p. 993-994.

- A.R. Mackor & E. Brand (2005), ‘Naschrift', in: Proces, 84, 2, p. 78-9.

- A.R. Mackor (2004), ‘Strafwaardigheid van plegers van zelfmoordaanslagen', in: NJB 45/46, 79, p. 2347-2353.

- A.R. Mackor (2004), ‘Een controversieel pleidooi voor orgaandonatie, discussiebijdrage n.a.v. Govert den Hartoghs "Gift of bijdrage?"', in: ANTW, 96, 3, p. 279-292.

- A.R. Mackor & E. Brand (2004), ‘Naar een professioneler oordeel inzake TBS-verlengingen - Analyse van een casus', in: Proces, 83, 4, p. 167-174.

- A.R. Mackor (2003), ‘Epistemologie: over de aard en grenzen van kennis', in: M. van Hees e.a., Kernthema's van de filosofie, Amsterdam, Boom, p. 135-159.

Contactgegevens

Rijksuniversiteit Groningen
Faculteit der Rechtsgeleerdheid
Oude Kijk in ’t Jatstraat 5/9
Kamer 10
9712 EA Groningen
Postbus 716
9700 AS Groningen
Tel. 050-3638017 / 050-3635698
Email: Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft JavaScript nodig om het te kunnen zien.